Mejoza

Podczas lekcji omówiliśmy proces mejozy i porównaliśmy go z mitozą.

Musicie zapamiętać, że mejoza to wyjątkowy proces gdyż komórka potomna zawiera tylko połowę chromosomów pochodzących od rodzica. Komórki ludzkiego ciała posiadają 46 chromosomów – a dokładnie 23 pary chromosomów pochodzących od matki i ojca. Można je uporządkować pod względem podobieństwa, przez co otrzymujemy mapę chromosomów zwaną kariotypem. Jedną parę tworzą dwa chromosomy homologiczne. Jeden z chromosomów homologicznych pochodzi od matki, drugi od ojca. Na każdy gen otrzymany od mamy przypada jeden pochodzący również od taty. Twoje komórki mają po dwie kopie każdego genu (mężczyźni są wyjątkiem – posiadają jeden chromosom płciowy X i jeden Y).

Pary chromosomów homologicznych zawierają taki sam rodzaj informacji genetycznej. Jeżeli w jednym chromosomie homologicznym znajduje się gen odpowiedzialny za kolor oczu, w drugim chromosomie jest on umiejscowiony w analogicznym miejscu. Informacja zapisana w obydwu chromosomach może się różnić pomiędzy nimi – na przykład gen w pierwszym chromosomie może definiować jasny kolor oczu, a gen zawarty w drugim chromosomie może uaktywniać ciemny kolor oczu – ale w obydwu chromosomach rozmieszczenie genów jest identyczne.

Ludzkie gamety (plemniki i komórki jajowe) zawierają zaledwie 23 chromosomy. W wyniku rozmnażania płciowego plemnik łączy się z komórką jajową i powstaje nowa komórka, posiadająca komplet 46 chromosomów.

Gdyby gamety nie posiadały połowy garnituru chromosomów, komórka powstająca z ich złączenia, czyli zygota posiadałaby dwa razy więcej informacji genetycznej niż przeciętna ludzka komórka.

 

Zadanie 7.

Na podstawie: H. Wiśniewski, Biologia z higieną i ochroną środowiska, Warszawa 1999.

WAŻNE!!!

a) Określ, która faza dominuje w cyklu życiowym przedstawionym na schemacie. Odpowiedź uzasadnij.

b) Podaj, jaką rolę w przedstawionym cyklu pełni mejoza.

W trakcie mejozy następują po sobie dwa podziały komórkowe, nazywane kolejno: mejoza I mejoza II.

Podczas mejozy I chromosomy homologiczne układają się w pary i zostają rozdzielone między komórki potomne. Każda komórka potomna otrzymuje po jednym chromosomie homologicznym (pamiętaj, że pierwszy podział został poprzedzony replikacją, zatem komórka rodzicielska zawiera po dwa zestawy chromosomów.

Chromosomy homologiczne rozchodzą się do dwóch komórek.

Podczas II podziału mejotycznego – do komórek potomnych przedostają się chromatydy. Każda komórka posiada o połowę mniej materiału genetycznego.

what is meiosis?